Chapter 11 · Verse 16
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
अनेकबाहूदरवक्त्रनेत्रं । पश्यामि त्वां सर्वतोनन्तरूपम् । नान्तं न मध्यं न पुनस् तवादिं । पश्यामि विश्वेश्वर विश्वरूप
Transliteration
anekabāhūdaravaktranetraṃ | paśyāmi tvāṃ sarvatonantarūpam | nāntaṃ na madhyaṃ na punas tavādiṃ | paśyāmi viśveśvara viśvarūpa
Translation
ನಾನೇಕ ಕೈಗಳು, ಹೊಟ್ಟೆ, ಮುಖಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ, ಅಸীম ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಮಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಆರಂಭವಿಲ್ಲ. ನಾನು ವಿಶ್ವದೇಶ್ವರ, ವಿಶ್ವದ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ.
Literal meaning: ನಾನು ಅನೇಕ ಕೈಗಳು, ಹೊಟ್ಟೆ, ಮುಖಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ, ಅಸೀಮ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ನಿನ್ನ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಮಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಆರಂಭವಿಲ್ಲ. ನಾನು ವಿಶ್ವದೇಶ್ವರ, ವಿಶ್ವದ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ.
Explanation
ದೇವನ ಅಸೀಮ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನು ಕೃಷ್ಣನ ಅಸೀಮ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾನೆ. ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಅನೇಕ ಕೈಗಳು, ಮುಖಗಳು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. ಇದು ದೇವನ ಶಕ್ತಿಯ ಮತ್ತು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ದೇವನಿಗೆ ಅಂತ್ಯ, ಮಧ್ಯ ಅಥವಾ ಆರಂಭವಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಸರ್ವಶಕ್ತಿಮಾನ್ ಮತ್ತು ಸರ್ವಜ್ಞನು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ದೇವನ ರೂಪವು ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಅವನು ವಿಶ್ವದೇಶ್ವರನಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ದೇವನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತು ಅವರ ಶಕ್ತಿಯ ಅಸೀಮತೆಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 11 v 16