Chapter 2 · Verse 62
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
ध्यायतो विषयान् पुंसः सङ्गस् तेषूपजायते । सङ्गात् सञ्जायते कामः कामात् क्रोधोभिजायते
Transliteration
dhyāyato viṣayān puṃsaḥ saṅgas teṣūpajāyate | saṅgāt sañjāyate kāmaḥ kāmāt krodhobhijāyate
Translation
വിഷയങ്ങളെ ധ്യാനിക്കുന്ന മനുഷ്യന്റെ മനസ്സിൽ ആകർഷണം ഉൽപാദിക്കുന്നു. ആകർഷണത്തിൽ നിന്ന് ഇഷ്ടം ഉൽപാദിക്കുന്നു; ഇഷ്ടത്തിൽ നിന്ന് ക്രോധം ഉൽപാദിക്കുന്നു.
Literal meaning: വിഷയങ്ങളെ ധ്യാനിക്കുന്ന പുരുഷന്റെ (മനസ്സിൽ) ആകർഷണം അവയിൽ നിന്ന് ഉൽപാദിക്കുന്നു. ആകർഷണത്തിൽ നിന്ന് ഇഷ്ടം ഉൽപാദിക്കുന്നു; ഇഷ്ടത്തിൽ നിന്ന് ക്രോധം ഉൽപാദിക്കുന്നു.
Explanation
വിഷയങ്ങളെ ധ്യാനിക്കുന്നതിലൂടെ ആകർഷണം, ഇഷ്ടം, ക്രോധം എന്നിവ ഉണ്ടാകുന്നു.
ഈ ശ്ലോകം മനുഷ്യന്റെ മനസ്സിന്റെ പ്രവർത്തനത്തെ വിശദീകരിക്കുന്നു. വിഷയം, അതായത്, എന്തെങ്കിലും ഒരു കാര്യം അല്ലെങ്കിൽ അനുഭവം, ധ്യാനിക്കുന്നതിലൂടെ ആകർഷണം ഉണ്ടാകുന്നു. ആകർഷണം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, അതിനെക്കുറിച്ച് ഇഷ്ടം ഉണ്ടാകുന്നു. ഇഷ്ടം വളരുമ്പോൾ, അതിൽ നിന്ന് ക്രോധം ഉണ്ടാകുന്നു. ഇത് മനസ്സിന്റെ ഒരു സൈക്കോളജിക്കൽ പ്രക്രിയയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, എങ്ങനെ ഒരു വ്യക്തിയുടെ ചിന്തകൾ അവന്റെ വികാരങ്ങൾക്കും പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കും ആധികാരികമായി സ്വാധീനിക്കുന്നു. ഈ ശ്ലോകം നമ്മെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു, നമ്മുടെ ചിന്തകൾ ശ്രദ്ധയിൽ വയ്ക്കേണ്ടതിന്റെ പ്രാധാന്യം.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 2 v 62