Chapter 3 · Verse 42
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
इन्द्रियाणि पराण्य् आहुर् इन्द्रियेभ्यः परं मनः । मनसस् तु परा बुद्धिर् यो बुद्धेः परतस् तु सः
Transliteration
indriyāṇi parāṇy āhur indriyebhyaḥ paraṃ manaḥ | manasas tu parā buddhir yo buddheḥ paratas tu saḥ
Translation
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ പരമാവധി ശക്തമായവയാണെന്ന് അവർ പറയുന്നു, ഇന്ദ്രിയങ്ങളിൽ നിന്ന് മനം ഉയർന്നതാണ്. എന്നാൽ മനസ്സിൽ നിന്നുള്ള ബുദ്ധി അതിൽ നിന്നും ഉയർന്നതാണ്.
Literal meaning: ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ പരമാവധി ശക്തമായവയാണെന്ന് അവർ പറയുന്നു, ഇന്ദ്രിയങ്ങളിൽ നിന്ന് മനം ഉയർന്നതാണ്. എന്നാൽ മനസ്സിൽ നിന്നുള്ള ബുദ്ധി അതിൽ നിന്നും ഉയർന്നതാണ്.
Explanation
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, മനസ്സ്, ബുദ്ധി എന്നിവയുടെ പരമാവധി ശക്തി.
ഭഗവദ് ഗീതയിലെ ഈ ശ്ലോകം, മനുഷ്യന്റെ ആത്മീയ വളർച്ചയുടെ ഘട്ടങ്ങളെ വിശദീകരിക്കുന്നു. ആദ്യം, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ (ശരീരത്തിലെ അർത്ഥവത്തായ അവയവങ്ങൾ) പരമാവധി ശക്തമായവയാണെന്ന് പറയുന്നു. എന്നാൽ, ഇവയിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന നിലയിൽ മനസ്സാണ്, അതായത്, മനസ്സിന്റെ ശക്തി ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ ശക്തിയിൽ നിന്നും കൂടുതലാണ്. അതിനുശേഷം, മനസ്സിൽ നിന്നുള്ള ബുദ്ധി (ബുദ്ധി) അതിൽ നിന്നും ഉയർന്നതാണ്. അതായത്, ബുദ്ധി മനസ്സിന്റെ ശക്തിയിൽ നിന്നും കൂടുതൽ ഉയർന്നതാണെന്ന് കാണിക്കുന്നു. ഈ ശ്ലോകം, മനുഷ്യന്റെ ആത്മീയ വളർച്ചയിൽ ബുദ്ധിയുടെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു, കാരണം ബുദ്ധി നമ്മെ ശരിയായ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു, അതിനാൽ ജീവിതത്തിൽ ഉന്നതമായ ലക്ഷ്യങ്ങളിലേക്ക് എത്താൻ നമുക്ക് കഴിയും.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 3 v 42