Chapter 9 · Verse 18
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
गतिर् भर्ता प्रभुः साक्षी निवासः शरणं सुहृत् । प्रभवः प्रलयः स्थानं निधानं बीजम् अव्यम्
Transliteration
gatir bhartā prabhuḥ sākṣī nivāsaḥ śaraṇaṃ suhṛt | prabhavaḥ pralayaḥ sthānaṃ nidhānaṃ bījam avyam
Translation
గతిః భర్తా ప్రభుః సాక్షి నివాసః శరణం సుహృత్ | ప్రభవః ప్రళయః స్థానం నిధానం బీజం అవ్యమ్
Literal meaning: గతి (మార్గం), భర్తా (పోషకుడు), ప్రభు (ప్రభువు), సాక్షి (సాక్షి), నివాస (నివాసం), శరణం (ఆశ్రయం), సుహృత్ (స్నేహితుడు) | ప్రభవః (సృష్టి), ప్రళయః (నాశనం), స్థానం (స్థానం), నిధానం (నిధి), బీజం (మూలం), అవ్యమ్ (అనంతం)
Explanation
ఈ శ్లోకంలో కృష్ణుడు సర్వశక్తిమంతుడైన పరమాత్మను వివరిస్తున్నారు.
ఈ శ్లోకంలో, కృష్ణుడు తనను వివిధ రూపాల్లో వివరించారు. 'గతి' అంటే ప్రయాణం లేదా మార్గం, 'భర్తా' అంటే పోషకుడు, 'ప్రభుః' అంటే అధికారి లేదా యజమాని, 'సాక్షి' అంటే సాక్షి లేదా గవాక్ష, 'నివాస' అంటే నివాసం లేదా స్థానం, 'శరణం' అంటే ఆశ్రయం, 'సుహృత్' అంటే స్నేహితుడు, 'ప్రభవ' అంటే ఉత్పత్తి, 'ప్రళయ' అంటే నాశనం, 'స్థానం' అంటే స్థానం, 'నిధానం' అంటే నిల్వ, 'బీజం' అంటే మూలం లేదా విత్తనం, 'అవ్యమ్' అంటే శాశ్వతమైనది. ఈ పదాలు కృష్ణుని సర్వవ్యాప్తి, శాశ్వతత్వం మరియు పరమాత్మగా ఉన్నత స్థితిని సూచిస్తాయి. కృష్ణుడు అన్ని సృష్టిలో ఉన్నతమైనది మరియు ఆయనకు సర్వం ఆధారపడి ఉంది అని ఈ శ్లోకం తెలియజేస్తుంది.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 9 v 18