Chapter 1 · Verse 14
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
वरयेत्कुलजां प्राज्ञो विरूपामपि कन्यकाम् । रूपशीलां न नीचस्य विवाहः सदृशे कुले
Transliteration
varayetkulajāṃ prājño virūpāmapi kanyakām | rūpaśīlāṃ na nīcasya vivāhaḥ sadṛśe kule
Translation
ज्ञानी व्यक्तीने कुले ज्या कन्येला विरूप असली तरी निवडावी. नीच व्यक्तीच्या विवाहाला रूप आणि गुण असलेल्या कन्येची योग्यतेसमानता नाही.
Literal meaning: ज्ञानी व्यक्तीने कुले ज्या कन्येला विरूप असली तरी निवडावी. नीच व्यक्तीच्या विवाहाला रूप आणि गुण असलेल्या कन्येची योग्यतेसमानता नाही.
Explanation
ज्ञानी व्यक्तीने विरूप असलेल्या कन्येला निवडावे, कारण नीच व्यक्तीच्या विवाहात गुण आणि रूपाची योग्यतेसमानता नाही.
या श्लोकात चाणक्य सांगतात की, एक ज्ञानी व्यक्ती त्याच्या कुटुंबाच्या प्रतिष्ठेसाठी विरूप असलेल्या कन्येला देखील निवडू शकतो. कारण त्याच्या बुद्धिमत्तेमुळे आणि कुटुंबाच्या मान-सन्मानामुळे, ती कन्या त्याला योग्य ठरते. उलट, नीच व्यक्तीच्या विवाहात, रूप आणि गुण असलेल्या कन्येची निवड करणे योग्य नाही, कारण त्याच्या कुटुंबाची प्रतिष्ठा कमी असते. त्यामुळे, विवाहाच्या निवडीमध्ये कुटुंबाची प्रतिष्ठा आणि व्यक्तीची बुद्धिमत्ता महत्वाची आहे.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 01-14