Chapter 15 · Verse 9
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
मणिर्लुण्ठति पादाग्रे काचः शिरसि धार्यते । क्रयविक्रयवेलायां काचः काचो मणिर्मणिः
Transliteration
maṇirluṇṭhati pādāgre kācaḥ śirasi dhāryate | krayavikrayavelāyāṃ kācaḥ kāco maṇirmaṇiḥ
Translation
മണിക്കൂട്ട് പാദത്തിന്റെ അഗ്രത്തിൽ കാച്ച് കെട്ടിയിരിക്കുന്നു. വിൽപ്പനവില്പന സമയത്ത് കാച്ച് കാച്ചാണ്, മണി മണിയാണ്.
Literal meaning: മണിക്കൂട്ട് പാദത്തിന്റെ അഗ്രത്തിൽ കാച്ച് കെട്ടിയിരിക്കുന്നു. വിൽപ്പനവില്പന സമയത്ത് കാച്ച് കാച്ചാണ്, മണി മണിയാണ്.
Explanation
വിൽപ്പന സമയത്ത് കാച്ച് കാച്ചാണ്, മണി മണിയാണ്.
ഈ ശ്ലോകം വിൽപ്പനയും വാങ്ങലും സംബന്ധിച്ചുള്ള ഒരു പ്രാധാന്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. കാച്ച് എന്നത് സാധാരണമായ ഒരു വസ്തുവാണ്, എന്നാൽ മണി എന്നത് വിലമതിക്കപ്പെട്ട ഒരു വസ്തുവാണ്. വിൽപ്പന സമയത്ത്, കാച്ച് കാച്ചായിരിക്കുമ്പോൾ, അതിന്റെ വിലയും അതിന്റെ ഗുണവും കുറവായിരിക്കും. എന്നാൽ, മണി എപ്പോഴും വിലമതിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു വസ്തുവാണ്. ഈ ശ്ലോകം നമ്മെ പഠിപ്പിക്കുന്നത്, സാധാരണ വസ്തുക്കളെ വിലയിരുത്തുമ്പോൾ അവയുടെ ഗുണം, അവയുടെ പ്രാധാന്യം, അവയുടെ ഉപയോഗം എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി വിലയിരുത്തണം. അതായത്, സാധാരണ വസ്തുക്കൾക്കും വിലമതിക്കപ്പെട്ട വസ്തുക്കൾക്കും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം മനസ്സിലാക്കണം.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 15-09