Chapter 17 · Verse 11
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
पादशेषं पीतशेषं सन्ध्याशेषं तथैव च । श्वानमूत्रसमं तोयं पीत्वा चान्द्रायणं चरेत्
Transliteration
pādaśeṣaṃ pītaśeṣaṃ sandhyāśeṣaṃ tathaiva ca | śvānamūtrasamaṃ toyaṃ pītvā cāndrāyaṇaṃ caret
Translation
ನಗದು, ಬಾಯಿಗೆ ಹಾಲು, ಸಂಜೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯಬೇಕು. ಶ್ವಾನದ ಮೂತ್ರದಷ್ಟು ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ಚಂದ್ರಾಯಣವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
Literal meaning: ಪಾದಶೇಷ, ಪೀತಶೇಷ, ಸಂಧ್ಯಾಶೇಷ, ಹಾಗೆಯೇ ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯಬೇಕು. ಶ್ವಾನಮೂತ್ರದ ಸಮಾನವಾದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದರಿಂದ ಚಂದ್ರಾಯಣವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.
Explanation
ನಗದು, ಹಾಲು, ಸಂಜೆ ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯಬೇಕು; ಶ್ವಾನದ ಮೂತ್ರದಷ್ಟು ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ಚಂದ್ರಾಯಣವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯನು ಜೀವನದ ಕೆಲವು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಗದು, ಹಾಲು, ಸಂಜೆ, ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಅಭ್ಯಾಸಗಳಾಗಿವೆ. ಆದರೆ, ಶ್ವಾನದ ಮೂತ್ರದಷ್ಟು ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು, ಇದು ಅತೀ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ, ನಾವು ನಮ್ಮ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯಗಳ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತವಾದ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 17-11