Chapter 2 · Verse 11
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
माता शत्रुः पिता वैरी याभ्यां बाला न पाठिताः । सभामध्ये न शोभन्ते हंसमध्ये बको यथा
Transliteration
mātā śatruḥ pitā vairī yābhyāṃ bālā na pāṭhitāḥ | sabhāmadhye na śobhante haṃsamadhye bako yathā
Translation
తల్లి శత్రువు, నాన్న శత్రువు; వీరిద్వారా చదువుకోని పిల్లలు, సభలో హంసల మధ్య కాకి వంటి వారు అందంగా ఉండరు.
Literal meaning: తల్లి శత్రువు, నాన్న శత్రువు; వీరిద్వారా చదువుకోని పిల్లలు, సభలో హంసల మధ్య కాకి వంటి వారు అందంగా ఉండరు.
Explanation
చదువుకోని పిల్లలు అందంగా ఉండరు.
ఈ శ్లోకంలో చాణక్యుడు తల్లి మరియు నాన్నను శత్రువులుగా ఉంచి, చదువుకోని పిల్లల పరిస్థితిని వివరించాడు. చదువు లేకపోతే, వారు సమాజంలో హంసల మధ్య కాకుల వంటి అవస్థలో ఉంటారు. హంసలు అందంగా, శ్రేష్ఠంగా కనిపిస్తాయి, కానీ కాకులు అందులోకి వచ్చినప్పుడు, అవి అందాన్ని తగ్గిస్తాయి. ఇక్కడ చాణక్యుడు విద్య యొక్క ప్రాముఖ్యతను మరియు విద్య లేకపోతే వ్యక్తి సమాజంలో ఎలా అవమానించబడుతాడో చూపిస్తున్నాడు.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 02-11