Chapter 2 · Verse 17
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
निर्धनं पुरुषं वेश्या प्रजा भग्नं नृपं त्यजेत् । खगा वीतफलं वृक्षं भुक्त्वा चाभ्यागतो गृहम्
Transliteration
nirdhanaṃ puruṣaṃ veśyā prajā bhagnaṃ nṛpaṃ tyajet | khagā vītaphalaṃ vṛkṣaṃ bhuktvā cābhyāgato gṛham
Translation
ದಾರಿದ್ರ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ವೇಶ್ಯೆ, ನಾಶವಾದ ರಾಜನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು. ಹಕ್ಕಿಗಳು ಫಲವಿಲ್ಲದ ಮರವನ್ನು ತಿನ್ನುವ ನಂತರ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತವೆ.
Literal meaning: ದಾರಿದ್ರ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ವೇಶ್ಯೆ, ನಾಶವಾದ ರಾಜನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು. ಹಕ್ಕಿಗಳು ಫಲವಿಲ್ಲದ ಮರವನ್ನು ತಿನ್ನುವ ನಂತರ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತವೆ.
Explanation
ದಾರಿದ್ರ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯನು ದಾರಿದ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಶವನ್ನು ಕುರಿತಾದ ತತ್ವವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವೇಶ್ಯೆ, ದಾರಿದ್ರ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದರಿಂದ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ನಾಶವಾದ ರಾಜನನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವುದು, ಅವರ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದರಿಂದ ಏನೂ ಲಾಭವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಹಕ್ಕಿಗಳು ಫಲವಿಲ್ಲದ ಮರವನ್ನು ತಿನ್ನುವ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತವೆ, ಇದು ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದರ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 02-17