Chapter 4 · Verse 9
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
किं तया क्रियते धेन्वा या न दोग्ध्री न गर्भिणी । कोऽर्थः पुत्रेण जातेन यो न विद्वान् न भक्तिमान्
Transliteration
kiṃ tayā kriyate dhenvā yā na dogdhrī na garbhiṇī | ko'rthaḥ putreṇa jātena yo na vidvān na bhaktimān
Translation
ఏం ఉపయోగం ఉంది ఆ ఆడ పాలు ఇచ్చే గేదెకు, అది పాలు ఇవ్వకపోతే, గర్భం దాల్చకపోతే? పండించిన సంతానం ద్వారా ఏమి ప్రయోజనం, అది జ్ఞాని కాదా, భక్తి లేని వారా?
Literal meaning: ఏం చేయాలి ఆ ఆడ గేదెతో, అది పాలు ఇవ్వకపోతే, గర్భం దాల్చకపోతే? పండించిన సంతానం ద్వారా ఏమి ప్రయోజనం, అది జ్ఞాని కాదా, భక్తి లేని వారా?
Explanation
పాలు ఇవ్వని గేదెకు, గర్భం దాల్చని ఆడ పశువుకు, జ్ఞానం లేదా భక్తి లేని సంతానానికి ఏమి ఉపయోగం?
ఈ శ్లోకంలో చాణక్యుడు పాలు ఇవ్వని గేదెను మరియు గర్భం దాల్చని ఆడ పశువును ఉదాహరించుకుంటూ, అవి ఏ విధంగా ఉపయోగకరమైనవో చెప్పడం లేదు. అలాగే, జ్ఞానం లేదా భక్తి లేని సంతానం కూడా సమానంగా ఉపయోగం లేకుండా ఉంటుందని సూచిస్తున్నారు. ఈ శ్లోకం ద్వారా చాణక్యుడు మనకు ఒక ముఖ్యమైన పాఠాన్ని అందిస్తున్నారు: మనం ఏదైనా చేయాలంటే, దానికి అవసరమైన లక్షణాలు ఉండాలి. లేకపోతే, ఆ విషయం లేదా వ్యక్తి మనకు ఉపయోగపడదు. ఇది మన జీవితంలో కూడా వర్తిస్తుంది; జ్ఞానం, నైతికత మరియు భక్తి లేని వ్యక్తులు లేదా పనులు మనకు ఎంత ఉపయోగకరమైనా, అవి అసలు ఉపయోగం లేకుండా ఉంటాయి.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 04-09