Chapter 5 · Verse 15
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
विद्या मित्रं प्रवासे च भार्या मित्रं गृहेषु च । व्याधितस्यौषधं मित्रं धर्मो मित्रं मृतस्य च
Transliteration
vidyā mitraṃ pravāse ca bhāryā mitraṃ gṛheṣu ca | vyādhitasyauṣadhaṃ mitraṃ dharmo mitraṃ mṛtasya ca
Translation
ज्ञान हे प्रवासात मित्र आहे, पत्नी घरात मित्र आहे. रोगीच्या वेळी औषध मित्र आहे, धर्म मृत्यूनंतर मित्र आहे.
Literal meaning: ज्ञान प्रवासात मित्र आहे, पत्नी घरात मित्र आहे. रोगीच्या वेळी औषध मित्र आहे, धर्म मृत्यूनंतर मित्र आहे.
Explanation
ज्ञान, पत्नी, औषध आणि धर्म हे विविध परिस्थितींमध्ये मित्र असतात.
या श्लोकात चार प्रकारच्या मित्रत्वाची चर्चा करण्यात आलेली आहे. ज्ञान म्हणजे शिक्षण आणि बुद्धी, जे प्रवासात आपल्याला मार्गदर्शन करते. पत्नी म्हणजे घरात असलेला आधार, जी आपल्या जीवनात स्थिरता आणते. रोगाच्या वेळी औषध हे आपल्याला आरोग्य मिळवून देते, जे अत्यंत आवश्यक आहे. आणि धर्म म्हणजे नैतिकता, जो मृत्यूनंतर देखील आपल्याला मार्गदर्शन करतो. या सर्व गोष्टी आपल्या जीवनात विविध क्षणांमध्ये मित्रासारख्या कार्य करतात, जे आपल्याला आवश्यक असलेल्या आधाराची आणि सहाय्याची भावना देतात.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 05-15