Chapter 5 · Verse 1
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
गुरुरग्निर्द्विजातीनां वर्णानां ब्राह्मणो गुरुः । पतिरेव गुरुः स्त्रीणां सर्वस्याभ्यागतो गुरुः
Transliteration
gururagnirdvijātīnāṃ varṇānāṃ brāhmaṇo guruḥ | patireva guruḥ strīṇāṃ sarvasyābhyāgato guruḥ
Translation
गुरू म्हणजे अग्नि आहे, द्विज जातींमध्ये ब्राह्मणांचा गुरू आहे. स्त्रियांच्या संदर्भात पतीच गुरू आहे, सर्वांमध्ये गुरू आहे.
Literal meaning: गुरू अग्नीसमान आहे, द्विज जातींमध्ये ब्राह्मणांचा गुरू आहे. पतीच स्त्रियांचा गुरू आहे, सर्वांच्या संदर्भात गुरू आहे.
Explanation
गुरू म्हणजे अग्नि आहे, ब्राह्मणांचा गुरू आहे, आणि स्त्रियांच्या संदर्भात पतीच गुरू आहे.
या श्लोकात गुरूच्या महत्त्वावर प्रकाश टाकण्यात आलेला आहे. गुरू म्हणजे अग्नीसमान आहे, कारण अग्नि ज्ञान आणि प्रकाशाचे प्रतीक आहे. द्विज जातींमध्ये, विशेषतः ब्राह्मणांमध्ये, गुरूला विशेष स्थान आहे. ब्राह्मणांचा गुरू म्हणजे ज्ञानाचा स्रोत, जो त्यांच्या जीवनात मार्गदर्शन करतो. स्त्रियांच्या बाबतीत, पतीच त्यांचा गुरू आहे, म्हणजेच पती त्यांच्या जीवनातील मार्गदर्शक आहे. या श्लोकात सर्वांमध्ये गुरूची महत्ता दर्शवली आहे, ज्यामुळे जीवनातील योग्य मार्ग निवडण्यास मदत होते.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 05-01