Chapter 5 · Verse 3
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
तावद्भयेषु भेतव्यं यावद्भयमनागतम् । आगतं तु भयं वीक्ष्य प्रहर्तव्यमशङ्कया
Transliteration
tāvadbhayeṣu bhetavyaṃ yāvadbhayamanāgatam | āgataṃ tu bhayaṃ vīkṣya prahartavyamaśaṅkayā
Translation
जब तक भय न आया हो, तब तक डरना चाहिए। लेकिन जब भय आ जाए, तो बिना संकोच के उसे नष्ट करना चाहिए।
Literal meaning: जब तक भय नहीं आया है, तब तक डरना चाहिए। लेकिन जब भय आ जाए, तो उसे देखकर बिना संकोच के प्रहार करना चाहिए।
Explanation
भय आने से पहले डरना चाहिए, लेकिन भय आने पर उसे बिना हिचकिचाहट के समाप्त करना चाहिए।
इस श्लोक का अर्थ है कि हमें किसी भी प्रकार के भय का सामना करने से पहले सतर्क रहना चाहिए। जब तक भय का सामना नहीं किया गया है, तब तक हमें सावधान रहना चाहिए। लेकिन जब भय वास्तविकता बन जाए, तो हमें उसे नष्ट करने में कोई संकोच नहीं करना चाहिए। यह सिखाता है कि डर को अपने ऊपर हावी नहीं होने देना चाहिए और जब स्थिति गंभीर हो जाए, तो हमें तुरंत कार्रवाई करनी चाहिए।
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 05-03