Chapter 6 · Verse 7
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
कालः पचति भूतानि कालः संहरते प्रजाः । कालः सुप्तेषु जागर्ति कालो हि दुरतिक्रमः
Transliteration
kālaḥ pacati bhūtāni kālaḥ saṃharate prajāḥ | kālaḥ supteṣu jāgarti kālo hi duratikramaḥ
Translation
కాలం జీవులను పంచుతుంది, కాలం ప్రజలను సమాహరించుతుంది. కాలం నిద్రలో ఉన్న వారిని మేల్కొలుపుతుంది, కాలం నిజంగా అధిగమించలేనిది.
Literal meaning: కాలం జీవులను పంచుతుంది, కాలం ప్రజలను సమాహరించుతుంది. కాలం నిద్రలో ఉన్న వారిని మేల్కొలుపుతుంది, కాలం నిజంగా అధిగమించలేనిది.
Explanation
కాలం జీవులను పంచి, ప్రజలను సమాహరించేది మరియు నిద్రలో ఉన్న వారిని మేల్కొల్పేది.
ఈ శ్లోకంలో కాలం యొక్క శక్తి మరియు ప్రభావం గురించి మాట్లాడబడింది. కాలం జీవులను పంచడం అంటే, కాలం గడిచిన కొద్ది కాలంలో మనం ఎలా మారుతామో, ఎలా వృద్ధి చెందుతామో లేదా ఎలా నాశనం అవుతామో తెలియజేస్తుంది. కాలం ప్రజలను సమాహరించడం అంటే, కాలం సమాజంలో ఉన్న వ్యక్తులను ఒకే చోట చేర్చడం, సమాజాన్ని నిర్మించడం లేదా దాని సభ్యులను తీసుకురావడం అని అర్థం. కాలం నిద్రలో ఉన్న వారిని మేల్కొల్పడం అంటే, కాలం మనకు అవసరమైనప్పుడు మేల్కొల్పుతుంది, కాబట్టి మనం మన బాధ్యతలను గుర్తించాలి. చివరగా, కాలం నిజంగా అధిగమించలేనిది, అంటే కాలాన్ని ఆపడం లేదా దాన్ని మించినది సాధ్యం కాదు. ఇది మన జీవితంలో కాలం ఎంత ముఖ్యమో, దాని విలువను గుర్తించడానికి మనకు సహాయపడుతుంది.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 06-07