Work 2 · Passage 10
Stoic tradition
Greek
ταράσσει τοὺς ἀνθρώπους οὐ τὰ πράγματα, ἀλλὰ τὰ περὶ τῶν πραγμάτων δόγματα· οἷον ὁ θάνατος οὐδὲν δεινόν (ἐπεὶ καὶ Σωκράτει ἂν ἐφαίνετο), ἀλλὰ τὸ δόγμα τὸ περὶ τοῦ θανάτου, διότι δεινόν, ἐκεῖνο τὸ δεινόν ἐστιν. ὅταν οὖν ἐμποδιζώμεθα ἢ ταρασσώμεθα ἢ λυπώμεθα, μηδέποτε ἄλλον αἰτιώμεθα, ἀλλʼ ἑαυτούς, τοῦτʼ ἔστι τὰ ἑαυτῶν δόγματα. ἀπαιδεύτου ἔργον τὸ ἄλλοις ἐγκαλεῖν, ἐφʼ οἷς αὐτὸς πράσσει κακῶς· ἠργμένου παιδεύεσθαι τὸ ἑαυτῷ· πεπαιδευμένου τὸ μήτε ἄλλῳ μήτε ἑαυτῷ.
Transliteration
tarassei tous anthrōpous ou ta pragmata, alla ta peri tōn pragmatōn dogmata hoion ho thanatos ouden deinon (epei kai Sōkratei an ephaineto), alla to dogma to peri tou thanatou, dioti deinon, ekeino to deinon estin. hotan oun empodizōmetha ē tarassōmetha ē lypōmetha, mēdepote allon aitiōmetha, allʼ heautous, toutʼ esti ta heautōn dogmata. apaideutou ergon to allois enkalein, ephʼ hois autos prassei kakōs ērgmenou paideuesthai to heautō pepaideumenou to mēte allō mēte heautō.
Translation
मनुष्यांना गोष्टींचा त्रास होत नाही, तर गोष्टींबद्दलच्या विचारांचा. जसे की, मृत्यू काहीही भयानक नाही (कारण तो सोक्रेटीसही भासला असता), परंतु मृत्यूबद्दलचा विचार, कारण तो भयानक आहे, तोच भयानक आहे. म्हणून जेव्हा आपण अडचणीत येतो किंवा त्रस्त होतो किंवा दुःखी होतो, तेव्हा कधीही दुसऱ्याला दोष देऊ नका, तर स्वतःला दोष द्या, म्हणजेच आपल्या स्वतःच्या विचारांना. इतरांना दोष देणे हे अशिक्षितांचे कार्य आहे, ज्यावर तो स्वतः वाईट करतो; स्वतःला शिक्षित करणे हे आवश्यक आहे; शिक्षित झाल्यावर न तो दुसऱ्याला आणि न स्वतःला दोष देणे.
Literal meaning: मनुष्यांना गोष्टींचा त्रास होत नाही, तर गोष्टींबद्दलच्या विचारांचा. जसे की, मृत्यू काहीही भयानक नाही (कारण तो सोक्रेटीसही भासला असता), परंतु मृत्यूबद्दलचा विचार, कारण तो भयानक आहे, तोच भयानक आहे. म्हणून जेव्हा आपण अडचणीत येतो किंवा त्रस्त होतो किंवा दुःखी होतो, तेव्हा कधीही दुसऱ्याला दोष देऊ नका, तर स्वतःला दोष द्या, म्हणजेच आपल्या स्वतःच्या विचारांना. इतरांना दोष देणे हे अशिक्षितांचे कार्य आहे, ज्यावर तो स्वतः वाईट करतो; स्वतःला शिक्षित करणे हे आवश्यक आहे; शिक्षित झाल्यावर न तो दुसऱ्याला आणि न स्वतःला दोष देणे.
Explanation
आपल्या विचारांमुळेच आपल्याला त्रास होतो, गोष्टींमुळे नाही.
या उताऱ्यात स्टोइक तत्त्वज्ञानाचा एक महत्त्वाचा विचार मांडला आहे. मनुष्यांना त्यांच्या जीवनातील घटनांमुळे त्रास होत नाही, तर त्या घटनांबद्दलच्या त्यांच्या विचारांमुळे त्रास होतो. उदाहरणार्थ, मृत्यू हा एक नैसर्गिक आणि अपरिहार्य घटक आहे, जो भयानक नाही. परंतु, मृत्यूबद्दल आपल्याकडे असलेले विचार आणि भितीचं कारण त्याला भयानक बनवतात. जेव्हा आपण अडचणीत येतो, त्रस्त होतो किंवा दुःखी होतो, तेव्हा आपल्याला दुसऱ्याला दोष देण्याची प्रवृत्ती असते. परंतु, या तत्त्वज्ञानानुसार, आपल्याला स्वतःच्या विचारांवर लक्ष केंद्रित करणे आवश्यक आहे. इतरांना दोष देणे म्हणजे अशिक्षित असणे, कारण आपण स्वतःच्या वाईट विचारांवर काम करणे आवश्यक आहे. शिक्षण घेतल्यावर, आपण न दुसऱ्याला आणि न स्वतःला दोष देणे शिकतो.
Source edition (provenance)
perseus:tlg0557.tlg002.perseus-grc2; 5.1; transliteration: greek-transliteration (build)