Chapter 1 · Verse 38
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
यद्यप्येते न पश्यन्ति लोभोपहतचेतसः । कुलक्षयकृतं दोषं मित्रद्रोहे च पातकम्
Transliteration
yadyapyete na paśyanti lobhopahatacetasaḥ | kulakṣayakṛtaṃ doṣaṃ mitradrohe ca pātakam
Translation
जरी हे लोक लोभाने बाधित मनाने पाहत नसले तरीही कुलाचा नाश करणारा दोष आणि मित्रद्रोह हे पातक आहे.
Literal meaning: जरी हे लोक लोभाने बाधित मनाने पाहत नसले तरी कुलाचा नाश करणारा दोष आणि मित्रद्रोह हे पातक आहे.
Explanation
लोभामुळे लोक काही गोष्टी पाहत नसले तरी कुलाचा नाश करणारा दोष आणि मित्रद्रोह हे पातक आहे.
या श्लोकात अर्जुन आपल्या शत्रूंना उद्देशून बोलत आहे. तो सांगतो की, जरी काही लोक लोभामुळे सत्य पाहू शकत नाहीत, तरीही कुलाचा नाश करणारा दोष आणि मित्रद्रोह हे अत्यंत गंभीर पातक आहेत. याचा अर्थ असा आहे की, लोभ आणि स्वार्थामुळे काही लोक आपल्या कृत्यांचे परिणाम पाहत नाहीत, पण त्यांचे कृत्ये समाजावर आणि कुटुंबावर किती गंभीर परिणाम करू शकतात हे लक्षात घेतले पाहिजे. कुलाचा नाश म्हणजे आपल्या वंशाची, परंपरेची आणि संस्कृतीची हानी करणे, जे अत्यंत गंभीर आहे. मित्रद्रोह म्हणजे आपल्या मित्राच्या विश्वासाला गद्दारी करणे, जे मानवी नातेसंबंधांना धक्का देणारे आहे.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 1 v 38