Chapter 10 · Verse 23
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
रुद्राणां शंकरश् चास्मि वित्तेशो यक्षरक्षसाम् । वसूनां पावकश् चास्मि मेरुः शिखरिणाम् अहम्
Transliteration
rudrāṇāṃ śaṃkaraś cāsmi vitteśo yakṣarakṣasām | vasūnāṃ pāvakaś cāsmi meruḥ śikhariṇām aham
Translation
രുദ്രന്മാരിൽ ഞാൻ ശങ്കരനാണ്, ധനത്തിന്റെ ദൈവമായ വിറ്റേശനാണ്, യക്ഷരക്ഷസുകളുടെ ഇടയിൽ ഞാൻ പാവകമാണ്, വസുക്കളുടെ ഇടയിൽ ഞാൻ മേരുവാണ്, മലകളുടെ ഉച്ചത്തിൽ ഞാൻ ആകുന്നു.
Literal meaning: രുദ്രന്മാരിൽ ഞാൻ ശങ്കരനാണ്, ധനത്തിന്റെ ദൈവമായ വിറ്റേശനാണ്, യക്ഷരക്ഷസങ്ങളുടെ ഇടയിൽ ഞാൻ പാവകമാണ്, വസുക്കളുടെ ഇടയിൽ ഞാൻ മേരുവാണ്, മലകളുടെ ഉച്ചത്തിൽ ഞാൻ ആകുന്നു.
Explanation
ശങ്കരനാണ്, ധനത്തിന്റെ ദൈവം, പാവകം, മേരുമല.
ഈ ശ്ലോകത്തിൽ, ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ തന്റെ പരമാവധി ശക്തിയും മഹത്വവും വ്യക്തമാക്കുന്നു. 'രുദ്രന്മാരിൽ ഞാൻ ശങ്കരനാണ്' എന്നത്, ശിവന്റെ മഹത്വത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ശിവൻ, സൃഷ്ടിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനും നശീകരണത്തിനും ഉത്തരവാദിയാണ്. 'ധനത്തിന്റെ ദൈവമായ വിറ്റേശനാണ്' എന്നത്, ധനവും സമ്പത്തും കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ദൈവത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 'യക്ഷരക്ഷസുകളുടെ ഇടയിൽ ഞാൻ പാവകമാണ്' എന്നത്, യക്ഷന്മാരുടെയും രക്ഷസുമാരുടെയും ശക്തിയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. 'വസുക്കളുടെ ഇടയിൽ ഞാൻ മേരുവാണ്' എന്നത്, മേരുമലയുടെ മഹത്വത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു, അത് ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ മലകളിൽ ഒന്നാണ്. ഈ ശ്ലോകം, ഭഗവാന്റെ സൃഷ്ടിയിൽ ഉള്ള വിവിധ ശക്തികളെ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്നു.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 10 v 23