Languages

Chapter 11 · Verse 10

Chapter 11 · Verse 10

Traditional; part of the Mahābhārata

Sanskrit

अनेकवक्त्रनयनम् अनेकाद्भुतदर्शनम् । अनेकदिव्याभरणं दिव्यानेकोद्यतायुधम्

Transliteration

anekavaktranayanam anekādbhutadarśanam | anekadivyābharaṇaṃ divyānekodyatāyudham

Translation

अनेक मुखों और आँखों वाला, अनेक अद्भुत दृष्टियों वाला। अनेक दिव्य आभूषणों से सुसज्जित, दिव्य अनेक उठाए हुए अस्त्रों वाला।

Literal meaning: अनेक मुख और आँखें रखने वाला, अनेक अद्भुत दृष्टि रखने वाला। अनेक दिव्य आभूषणों से सुसज्जित, दिव्य अनेक उठाए हुए अस्त्रों वाला।

Explanation

भगवान श्रीकृष्ण का दिव्य रूप, जिसमें अनेक मुख और आँखें हैं, जो अद्भुत दृष्टियों और दिव्य आभूषणों से सुसज्जित है।

इस श्लोक में भगवान श्रीकृष्ण के अद्वितीय और दिव्य स्वरूप का वर्णन किया गया है। यहाँ पर 'अनेक मुख' और 'अनेक आँखें' का अर्थ है कि भगवान का रूप असीमित और सर्वव्यापी है। यह दर्शाता है कि भगवान हर जगह उपस्थित हैं और उनकी दृष्टि हर वस्तु पर है। 'अनेक अद्भुत दृष्टियाँ' का अर्थ है कि भगवान के रूप में अनेक अद्भुत और चमत्कारी दृश्य हैं, जो भक्तों के लिए प्रेरणा का स्रोत हैं। 'अनेक दिव्य आभूषण' और 'उठाए हुए अस्त्र' यह दर्शाते हैं कि भगवान केवल एक साधारण रूप में नहीं हैं, बल्कि उनके पास दिव्यता और शक्ति का भंडार है। यह श्लोक हमें यह सिखाता है कि भगवान की महिमा और शक्ति का कोई अंत नहीं है।

Source edition (provenance)

gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 11 v 10

Share X Facebook