Chapter 13 · Verse 22
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
पुरुषः प्रकृतिस्थो हि भुङ्क्ते प्रकृतिजान् गुणान् । कारणं गुणसङ्गोस्य सदसद्योनिजन्मसु
Transliteration
puruṣaḥ prakṛtistho hi bhuṅkte prakṛtijān guṇān | kāraṇaṃ guṇasaṅgosya sadasadyonijanmasu
Translation
ಪುರುಷನು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವಾಗ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಗುಣಗಳ ಸಂಗಮವು ಸದಾ ಮತ್ತು ಅಸದಾ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
Literal meaning: ಪುರುಷನು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿರುವಾಗ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಗುಣಗಳ ಸಂಗಮವು ಸದಾ ಮತ್ತು ಅಸದಾ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
Explanation
ಪುರುಷನು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಪುರುಷ (ಅಥವಾ ಆತ್ಮ) ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುವಾಗ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳು ಸತ್ತ್ವ, ರಜಸ್ ಮತ್ತು ತಮಸ್ ಎಂಬ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಈ ಗುಣಗಳ ಸಂಗಮವು ಪುರುಷನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಅನುಭವಗಳು ಪುರುಷನ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಸದಾ ಮತ್ತು ಅಸದಾ, ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಪುರುಷ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಗುಣಗಳು ಪುರುಷನ ಜೀವನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಭಾವಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 13 v 22