Chapter 13 · Verse 3
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
क्षेत्रज्ञं चापि मां विद्धि सर्वक्षेत्रेषु भारत । क्षेत्रक्षेत्रज्ञयोर् ज्ञानं यत् तज् ज्ञानं मतं । मम
Transliteration
kṣetrajñaṃ cāpi māṃ viddhi sarvakṣetreṣu bhārata | kṣetrakṣetrajñayor jñānaṃ yat taj jñānaṃ mataṃ | mama
Translation
ഭാരതൻ, എല്ലാ ഭൂമികളിലും എന്നെ അറിയുക; ഭൂമി (ക്ഷേത്രം)യും ഭൂമിയിലെ ജീവനും (ക്ഷേത്രജ്ഞൻ) തമ്മിലുള്ള ജ്ഞാനം, അതാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം.
Literal meaning: ഭാരത, എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും എന്നെ അറിയുക; ഭൂമി (ക്ഷേത്രം)യും ഭൂമിയിലെ ജീവനും (ക്ഷേത്രജ്ഞൻ) തമ്മിലുള്ള ജ്ഞാനം, അത് എന്റെ അഭിപ്രായം.
Explanation
ഭൂമിയും ജീവനും തമ്മിലുള്ള ജ്ഞാനം.
ഭഗവദ്ഗീതയിലെ ഈ ശ്ലോകം, ഭൂമിയും (ക്ഷേത്രം)യും, അതിൽ ഉള്ള ജീവനും (ക്ഷേത്രജ്ഞൻ) തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തെ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഈ ബന്ധം മനസ്സിലാക്കുന്നത് ആത്മജ്ഞാനത്തിനും പരമാത്മാവിനെ അറിയുന്നതിനും അനിവാര്യമാണ്. എല്ലാ ഭൂമികളിലും, അല്ലെങ്കിൽ എല്ലാ ജീവചരിത്രങ്ങളിലും, ദൈവത്തെ തിരിച്ചറിയുക എന്നത് നമ്മുടെ ആത്മാവിന്റെ യാഥാർത്ഥ്യത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കും. ഈ ജ്ഞാനം, ദൈവത്തിന്റെ സത്യമായ സ്വഭാവത്തെ അറിയാൻ വഴിയൊരുക്കുന്നു, അതിനാൽ, ഈ ശ്ലോകം ആത്മാവിന്റെ സത്യമായ അവസ്ഥയെ തിരിച്ചറിയാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 13 v 3