Chapter 15 · Verse 2
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
अधश् चोर्ध्वं प्रसृतास्तस्य शाखा । गुणप्रवृद्धा विषयप्रवालाः । अधश् च मूलान्य् अनुसंततानि । कर्मानुबन्धीनि मनुष्यलोके
Transliteration
adhaś cordhvaṃ prasṛtāstasya śākhā | guṇapravṛddhā viṣayapravālāḥ | adhaś ca mūlāny anusaṃtatāni | karmānubandhīni manuṣyaloke
Translation
खाली आणि वर या शाखा पसरलेल्या आहेत. गुण वाढलेले आहेत, विषयांचे फुलांचे रूप घेतले आहे. खाली मूळे आहेत, जी एकत्रितपणे आहेत. कर्माशी संबंधित आहेत मानवाच्या जगात.
Literal meaning: खाली आणि वर या शाखा पसरलेल्या आहेत. गुण वाढलेले आहेत, विषयांचे फुलांचे रूप घेतले आहे. खाली मूळे आहेत, जी एकत्रितपणे आहेत. कर्माशी संबंधित आहेत मानवाच्या जगात.
Explanation
या श्लोकात जीवनाच्या वृक्षाचे प्रतीकात्मक वर्णन केले आहे, ज्यात कर्मे आणि गुण यांचा संबंध दर्शविला आहे.
भगवद गीतेतील या श्लोकात जीवनाच्या वृक्षाचे वर्णन केले आहे. या वृक्षाच्या शाखा खाली आणि वर दोन्ही दिशांना पसरलेल्या आहेत. या शाखांमध्ये गुण वाढलेले आहेत, म्हणजेच मनुष्याच्या जीवनात विविध गुण आणि अनुभव येतात. या शाखा विषयांचे फुलांचे रूप घेतात, म्हणजेच जीवनातील विविध विषय आणि अनुभव यांच्यातून मनुष्याला ज्ञान मिळवता येते. खाली मूळे आहेत, जी एकत्रितपणे आहेत, म्हणजेच या जीवनाच्या वृक्षाचे मूळ कर्माशी संबंधित आहे. याचा अर्थ असा आहे की, मानवाच्या जीवनातील सर्व कर्मे आणि अनुभव एकत्रितपणे त्याच्या मूळाशी जोडलेले आहेत. या श्लोकात जीवनाच्या जटिलतेचा आणि कर्मांच्या महत्त्वाचा उल्लेख आहे.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 15 v 2