Chapter 2 · Verse 56
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
दुःखेष्व् अनुद्विग्नमनाः सुखेषु विगतस्पृहः । वीतरागभयक्रोधः स्थितधीर् मुनिर् उच्यते
Transliteration
duḥkheṣv anudvignamanāḥ sukheṣu vigataspṛhaḥ | vītarāgabhayakrodhaḥ sthitadhīr munir ucyate
Translation
दुःखात अनुद्विग्न मन असलेला, सुखात स्पृहापासून मुक्त असलेला, राग, भय आणि क्रोध यांच्यापासून मुक्त असलेला, स्थिर बुद्धीचा योगी असे व्यक्तीला म्हणतात.
Literal meaning: दुःखात अनुद्विग्न मन असलेला, सुखात स्पृहापासून मुक्त असलेला, राग, भय आणि क्रोध यांच्यापासून मुक्त असलेला, स्थिर बुद्धीचा मुनि असे व्यक्तीला म्हणतात.
Explanation
योगी तो आहे जो दुःखात शांत राहतो आणि सुखात आसक्त नसतो.
या श्लोकात भगवद गीतेमध्ये योगीच्या गुणांचे वर्णन केले आहे. जो व्यक्ती दुःखात अनुद्विग्न म्हणजेच चिंतित न होता राहतो आणि सुखात स्पृहापासून मुक्त म्हणजेच सुखाच्या मोहात न पडता राहतो, तोच खरा योगी आहे. त्याच्यात राग, भय आणि क्रोध यांचा अभाव असतो. स्थिर बुद्धीचा योगी म्हणजेच जो व्यक्ती आपल्या मनाची स्थिरता राखतो, तो मुनि म्हणून ओळखला जातो. याचा अर्थ असा आहे की, जीवनातील चढ-उतारांमध्ये मनाची स्थिरता राखणे हे खूप महत्त्वाचे आहे.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 2 v 56