Languages

Chapter 10 · Verse 19

Chapter 10 · Verse 19

Attributed to Chanakya (Kautilya)

Sanskrit

अन्नाद्दशगुणं पिष्टं पिष्टाद्दशगुणं पयः । पयसोऽष्टगुणं मांसां मांसाद्दशगुणं घृतम्

Transliteration

annāddaśaguṇaṃ piṣṭaṃ piṣṭāddaśaguṇaṃ payaḥ | payaso'ṣṭaguṇaṃ māṃsāṃ māṃsāddaśaguṇaṃ ghṛtam

Translation

अन्नापासून दहा गुण पिठाचे, पिठापासून दहा गुण दूधाचे; दूधापासून आठ गुण मांसाचे, मांसापासून दहा गुण तूपाचे.

Literal meaning: अन्नापासून दहा गुण पिठाचे, पिठापासून दहा गुण दूधाचे; दूधापासून आठ गुण मांसाचे, मांसापासून दहा गुण तूपाचे.

Explanation

अन्नाच्या विविध रूपांमधील गुणांची तुलना.

या श्लोकात अन्नाच्या विविध प्रकारांमध्ये गुणांची तुलना केली आहे. अन्न म्हणजेच जीवनाचा आधार, आणि त्याच्या विविध रूपांमध्ये गुणांची वाढ होते. अन्नापासून तयार केलेले पिठ हे अन्नाच्या दहा गुणांचे प्रतिनिधित्व करते. त्यानंतर पिठापासून दूध तयार होते, ज्यात दहा गुण आहेत. दूधापासून मांस तयार होते, ज्यात आठ गुण आहेत. शेवटी, मांसापासून तूप तयार होते, ज्यात दहा गुण आहेत. यामुळे हे स्पष्ट होते की अन्नाच्या प्रक्रियेमध्ये गुणांची वाढ होते, आणि त्यामुळे अन्नाचे महत्व अधिक वाढते.

Source edition (provenance)

sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 10-19

Share X Facebook