Chapter 11 · Verse 17
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
देवद्रव्यं गुरुद्रव्यं परदाराभिमर्शनम् । निर्वाहः सर्वभूतेषु विप्रश्चाण्डाल उच्यते
Transliteration
devadravyaṃ gurudravyaṃ paradārābhimarśanam | nirvāhaḥ sarvabhūteṣu vipraścāṇḍāla ucyate
Translation
देवद्रव्य, गुरु द्रव्य आणि परस्त्रीवर स्पर्श करणे हे सर्व प्राण्यांमध्ये ब्राह्मण आणि चांडाळ म्हणून ओळखले जाते.
Literal meaning: देवद्रव्य, गुरु द्रव्य, परस्त्रीवर स्पर्श करणे; सर्व प्राण्यांमध्ये ब्राह्मण आणि चांडाळ म्हणून ओळखले जाते.
Explanation
देवद्रव्य, गुरु द्रव्य आणि परस्त्रीवर स्पर्श करणे हे सर्व प्राण्यांमध्ये ब्राह्मण आणि चांडाळ म्हणून ओळखले जाते.
या श्लोकात तीन गोष्टींचा उल्लेख केला आहे: देवद्रव्य, गुरु द्रव्य आणि परस्त्रीवर स्पर्श करणे. देवद्रव्य म्हणजे धार्मिक किंवा पवित्र वस्तू, गुरु द्रव्य म्हणजे गुरुच्या शिक्षणाचे महत्त्व, आणि परस्त्रीवर स्पर्श करणे म्हणजे परस्त्रीच्या सन्मानाचा अभाव. या तीन गोष्टींमुळे व्यक्तीला समाजात ब्राह्मण किंवा चांडाळ म्हणून वर्गीकृत केले जाते. ब्राह्मण म्हणजे पवित्रता आणि ज्ञानाचे प्रतीक, तर चांडाळ म्हणजे अशुद्धता आणि कमी दर्जा. याचा अर्थ असा की, जे लोक या गोष्टींमध्ये असंवेदनशील असतात, त्यांना समाजात कमी दर्जा मिळतो.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 11-17