Chapter 11 · Verse 6
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
न दुर्जनः साधुदशामुपैति बहुप्रकारैरपि शिक्ष्यमाणः । आमूलसिक्तः पयसा घृतेन न निम्बवृक्षो मधुरत्वमेति
Transliteration
na durjanaḥ sādhudaśāmupaiti bahuprakārairapi śikṣyamāṇaḥ | āmūlasiktaḥ payasā ghṛtena na nimbavṛkṣo madhuratvameti
Translation
दुष्ट व्यक्ती साधूंच्या गुणांचा अभ्यास करूनही साधू होत नाही. ज्या निंबाच्या झाडाला मूळांमध्ये दूध आणि तुप घालूनही गोडपणा येत नाही.
Literal meaning: दुष्ट व्यक्ती साधूंच्या गुणांचा अभ्यास करूनही साधू होत नाही. ज्या निंबाच्या झाडाला मूळांमध्ये दूध आणि तुप घालूनही गोडपणा येत नाही.
Explanation
दुष्ट व्यक्ती साधू होऊ शकत नाही, जरी त्याने साधूंचे गुण शिकले तरी.
या श्लोकात चाणक्य सांगतात की, दुष्ट व्यक्ती साधूंच्या गुणांचा अभ्यास करूनही ती साधू होऊ शकत नाही. जसे निंबाच्या झाडाला मूळांमध्ये दूध आणि तुप घालूनही गोडपणा येत नाही, तसंच दुष्ट व्यक्तीच्या स्वभावात बदल घडवणे कठीण आहे. साधू व्यक्तींच्या गुणांचा अभ्यास करणे हे महत्वाचे असले तरी, त्यातले गुण आत्मसात करणे आवश्यक आहे. त्यामुळे, बाह्य शिक्षण किंवा गुणांचे निरीक्षण करूनही, जर अंतर्मनात दुष्टता असेल तर व्यक्ती साधू होऊ शकत नाही.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 11-06