Languages

Chapter 12 · Verse 14

Chapter 12 · Verse 14

Attributed to Chanakya (Kautilya)

Sanskrit

मातृवत्परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ट्रवत् । आत्मवत्सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः

Transliteration

mātṛvatparadāreṣu paradravyeṣu loṣṭravat | ātmavatsarvabhūteṣu yaḥ paśyati sa paṇḍitaḥ

Translation

മാതൃवत്പരദാരങ്ങളിൽ, പരദ്രവ്യങ്ങളിൽ, ലോഷ്ട്രവത്; ആത്മवत്സർവ്വഭൂതങ്ങളിൽ, യഃ പश्यതി, സ പണ്ഡിതൻ.

Literal meaning: മാതാവിനെ പോലെ മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യകളിൽ, മറ്റുള്ളവരുടെ വസ്തുക്കളിൽ, മണ്ണുപോലെ; ആത്മാവിനെ പോലെ എല്ലാ ജീവികളിൽ, യാൾ കാണുന്നവൻ, അവൻ പണ്ഡിതനാണ്.

Explanation

മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യകളെ മാതാവിനെപ്പോലെ, മറ്റുള്ളവരുടെ സമ്പത്തിനെ ലോഷ്ട്രത്തിന്റെ പോലെ, എല്ലാ ജീവികളെയും ആത്മാവിനെപ്പോലെ കാണുന്നവൻ പണ്ഡിതനാണ്.

ഈ ശ്ലോകത്തിൽ ചാണക്യൻ പറയുന്നത്, മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യകളെ മാതാവിനെപ്പോലെ ആദരിക്കണം, മറ്റുള്ളവരുടെ സമ്പത്തിനെ ലോഷ്ട്രത്തിന്റെ പോലെ വിലയിരുത്തണം, അതായത് അതിനെ കുറിച്ച് അധികം ആഗ്രഹിക്കേണ്ടതില്ല. കൂടാതെ, എല്ലാ ജീവികളെയും ആത്മാവിനെപ്പോലെ കാണണം, അതായത്, അവരോടുള്ള കരുണയും ആദരവും കാണിക്കണം. ഈ ദർശനം ഒരു വ്യക്തിയുടെ ആത്മീയതയും ബുദ്ധിമുട്ടുകൾക്ക് നേരിടാനുള്ള കഴിവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഈ ശ്ലോകം ഒരു വ്യക്തിയുടെ മനോഭാവം, ബോധം, മറ്റുള്ളവരോടുള്ള സമീപനം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു നിർദ്ദേശമാണ്.

Source edition (provenance)

sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 12-14

Share X Facebook