Chapter 12 · Verse 17
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
विद्या मित्रं प्रवासे च भार्या मित्रं गृहेषु च । व्याधितस्यौषधं मित्रं धर्मो मित्रं मृतस्य च
Transliteration
vidyā mitraṃ pravāse ca bhāryā mitraṃ gṛheṣu ca | vyādhitasyauṣadhaṃ mitraṃ dharmo mitraṃ mṛtasya ca
Translation
വിദ്യയാണ് സ്നേഹിതം, യാത്രയിൽ ഭാര്യയാണ് സ്നേഹിതം; രോഗിക്കു ഔഷധമാണ് സ്നേഹിതം, ധർമ്മമാണ് സ്നേഹിതം, മരിച്ചവനു സ്നേഹിതം.
Literal meaning: വിദ്യ (ശാസ്ത്രം) സ്നേഹിതമാണ്, യാത്രയിൽ ഭാര്യ സ്നേഹിതമാണ്; രോഗിക്കു ഔഷധം സ്നേഹിതമാണ്, ധർമ്മം സ്നേഹിതമാണ്, മരിച്ചവനു സ്നേഹിതമാണ്.
Explanation
വിദ്യ, യാത്ര, രോഗം, ധർമ്മം, മരണം - ഈ സാഹചര്യങ്ങളിൽ സ്നേഹിതരുടെ പ്രാധാന്യം.
ഈ ശ്ലോകത്തിൽ, ചാണക്യൻ വിവിധ സാഹചര്യങ്ങളിൽ സ്നേഹിതരുടെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു. വിദ്യ, യാത്ര, രോഗം, ധർമ്മം, മരണം എന്നിവയിൽ ഓരോന്നിലും സ്നേഹിതൻ എന്ന നിലയിൽ അവയുടെ പ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്നു. വിദ്യയുള്ളവൻ തന്റെ അറിവിലൂടെ ജീവിതത്തിൽ മുന്നോട്ട് പോകാൻ സഹായിക്കുന്നു. യാത്രയിൽ, ഭാര്യയെന്ന സ്നേഹിതൻ സുരക്ഷയും പിന്തുണയും നൽകുന്നു. രോഗിക്കു ഔഷധം, അതായത്, രോഗം നേരിടുമ്പോൾ നല്ല സുഹൃത്ത് സഹായിക്കുന്നു. ധർമ്മം, അർത്ഥം, നന്മ എന്നിവയിൽ സ്നേഹിതൻ നമുക്ക് മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശം നൽകുന്നു. മരിച്ചവനു, സ്നേഹിതൻ അവന്റെ ആത്മാവിന് സമാധാനവും, ഓർമ്മയും നൽകുന്നു.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 12-17