Chapter 12 · Verse 5
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
येषां श्रीमद्यशोदासुतपदकमले नास्ति भक्तिर्नराणां येषामाभीरकन्याप्रियगुणकथने नानुरक्ता रसज्ञा । येषां श्रीकृष्णलीलाललितरसकथासादरौ नैव कर्णौ धिक् तान् धिक् तान् धिगेतान् कथयति सततं कीर्तनस्थो मृदंगः
Transliteration
yeṣāṃ śrīmadyaśodāsutapadakamale nāsti bhaktirnarāṇāṃ yeṣāmābhīrakanyāpriyaguṇakathane nānuraktā rasajñā | yeṣāṃ śrīkṛṣṇalīlālalitarasakathāsādarau naiva karṇau dhik tān dhik tān dhigetān kathayati satataṃ kīrtanastho mṛdaṃgaḥ
Translation
యేషాం శ్రీమద్ యశోదా సుత పాద కమలే నాస్తి భక్తి నరాణాం, యేషాం ఆభీర కన్యా ప్రియ గుణ కధనే నానురక్తా రసజ్ఞా. యేషాం శ్రీ కృష్ణ లీలా లలిత రస కధా సాదరౌ నైవ కర్ణౌ, ధిక్తాన్ ధిక్తాన్ ధిగేతాన్ కధయతి సతతం కీర్తనస్థో మృదంగః.
Literal meaning: యెవ్వరి శ్రీమద్ యశోదా కుమారుడి పాద కమలంలో భక్తి లేదు, యెవ్వరి ఆభీర కన్యా ప్రియ గుణాల కధనంలో ఆసక్తి లేదు. యెవ్వరి శ్రీ కృష్ణ లీలల లలిత రస కధలపై ఆసక్తి లేదు, వారిని ఎవరూ వినడం లేదు, ధిక్కారముగా, ధిక్కారముగా, ధిగ్గతముగా వారు ఎప్పుడూ కీర్తనలో ఉన్న మృదంగం ద్వారా చెప్పబడుతున్నారు.
Explanation
భక్తి లేకుండా ఉన్న వ్యక్తులు శ్రీ కృష్ణ లీలలపై ఆసక్తి చూపరు.
ఈ శ్లోకంలో, భక్తి లేకుండా ఉన్న వ్యక్తుల గురించి మాట్లాడబడుతోంది. శ్రీమద్ యశోదా కుమారుడైన కృష్ణుడి పాద కమలాలను పూజించడానికి భక్తి అవసరం. అలాగే, ఆభీర కন্যల ప్రియ గుణాలను గురించి మాట్లాడటం కూడా భక్తి లేకుండా జరుగదు. కృష్ణుడి లీలలు, ఆయన అందమైన కథలు వినడానికి, మనసులో ఆత్మీయత ఉండాలి. ఈ భక్తి లేకుండా, కృష్ణుడి కథలు వినడం, ఆయన లీలలను ఆస్వాదించడం అసాధ్యం. కీర్తనలో మృదంగం వాయించేవాడు కూడా, భక్తి లేకుండా ఉన్న వ్యక్తుల గురించి ఎప్పుడూ ధిక్కరిస్తాడు.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 12-05