Chapter 13 · Verse 12
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
बन्धाय विषयासङ्गो मुक्त्यै निर्विषयं मनः । मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः
Transliteration
bandhāya viṣayāsaṅgo muktyai nirviṣayaṃ manaḥ | mana eva manuṣyāṇāṃ kāraṇaṃ bandhamokṣayoḥ
Translation
பொருளின் பற்றுதல் அடிமை; விடுதலைக்கு மனம் பொருளற்றது. மனிதர்களுக்கான அடிமை மற்றும் விடுதலையின் காரணம் மனமே.
Literal meaning: பொருளின் பற்றுதல் அடிமை; விடுதலைக்கு மனம் பொருளற்றது. மனிதர்களுக்கான அடிமை மற்றும் விடுதலையின் காரணம் மனமே.
Explanation
மனிதர்களின் அடிமை மற்றும் விடுதலையின் காரணம் மனமே.
இந்த உவமை, மனிதர்கள் பொருளின் பற்றுதலால் அடிமையாக இருப்பதையும், விடுதலையை அடைய மனம் பொருளற்றதாக இருக்க வேண்டும் என்பதையும் விளக்குகிறது. பொருளின் மீது அதிகமாக பற்றுதல், நம்மை அடிமையாக ஆக்குகிறது. அதே சமயம், மனம் பொருளற்றதாக இருந்தால், நம்மால் அடிமை மற்றும் விடுதலையை அடைய முடியும். இதன் மூலம், மனதின் நிலைமை மற்றும் அதன் செயல்பாடுகள் எவ்வளவு முக்கியமானவை என்பதை உணர முடிகிறது.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 13-12