Chapter 16 · Verse 7
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
गुणाः सर्वत्र पूज्यन्ते न महत्योऽपि सम्पदः । पूर्णेन्दुः किं तथा वन्द्यो निष्कलङ्को यथा कृशः
Transliteration
guṇāḥ sarvatra pūjyante na mahatyo'pi sampadaḥ | pūrṇenduḥ kiṃ tathā vandyo niṣkalaṅko yathā kṛśaḥ
Translation
గుణాలు అన్ని చోట్ల పూజించబడతాయి, గొప్ప సంపదలు కాదు. సంపూర్ణ చంద్రుడు ఎలా పూజించబడాలి, అలాగే దోషం లేని వ్యక్తి ఎలా పూజించబడాలి, అలా క్షీణుడు కూడా.
Literal meaning: గుణాలు అన్ని చోట్ల పూజించబడతాయి, గొప్ప సంపదలు కాదు. సంపూర్ణ చంద్రుడు ఎలా పూజించబడాలి, అలాగే దోషం లేని వ్యక్తి ఎలా పూజించబడాలి, అలా క్షీణుడు కూడా.
Explanation
గుణాలు పూజించబడతాయి, సంపదలు కాదు.
ఈ శ్లోకంలో చాణక్యుడు గుణాల ప్రాముఖ్యతను మరియు సంపదల కంటే గుణాలు ఎందుకు ఎక్కువ విలువ కలిగి ఉంటాయో వివరించడంలో ఉన్నారు. గొప్ప సంపదలు ఉన్న వ్యక్తులు కూడా, వారి గుణాలు లేకపోతే, సమాజంలో గౌరవం పొందరు. అందువల్ల, గుణాలు మరియు నైతికత అనేవి వ్యక్తి యొక్క నిజమైన విలువను నిర్దేశిస్తాయి. సంపూర్ణ చంద్రుడు, అంటే నిశ్శబ్దంగా మరియు అందంగా ఉండే చంద్రుడు, ఎలా పూజించబడుతుందో, అలాగే దోషం లేని వ్యక్తి కూడా పూజించబడాలి. క్షీణుడు, అంటే దోషాలు ఉన్న వ్యక్తి కూడా, గుణాల వల్ల పూజించబడతాడు. ఇది మనకు తెలియజేస్తున్నది, వ్యక్తి యొక్క గుణాలు అతనికి ఉన్న సంపద కంటే ఎక్కువగా విలువ కలిగి ఉంటాయి.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 16-07