Chapter 5 · Verse 18
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
अधना धनमिच्छन्ति वाचं चैव चतुष्पदाः । मानवाः स्वर्गमिच्छन्ति मोक्षमिच्छन्ति देवताः
Transliteration
adhanā dhanamicchanti vācaṃ caiva catuṣpadāḥ | mānavāḥ svargamicchanti mokṣamicchanti devatāḥ
Translation
ದುರ್ಬಲರು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ನಾಲ್ಕು ಪಾದಿಗಳಾದ ಜೀವಿಗಳು ಮಾತನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ. ಮಾನವರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ದೇವತೆಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ.
Literal meaning: ದುರ್ಬಲರು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ನಾಲ್ಕು ಪಾದಿಗಳಾದ ಜೀವಿಗಳು ಮಾತನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ. ಮಾನವರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ದೇವತೆಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ.
Explanation
ದುರ್ಬಲರು ಸಂಪತ್ತನ್ನು, ನಾಲ್ಕು ಪಾದಿಗಳಾದ ಜೀವಿಗಳು ಮಾತನ್ನು, ಮಾನವರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು, ದೇವತೆಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ, ಚಾಣಕ್ಯನು ಜೀವನದ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಬಯಕೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದುರ್ಬಲರು, ಅರ್ಥಾತ್, ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲರಾಗಿರುವವರು, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ ಏಕೆಂದರೆ ಅವರಿಗೆ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಂಪತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ನಾಲ್ಕು ಪಾದಿಗಳಾದ ಜೀವಿಗಳು, ಅಂದರೆ ಪ್ರಾಣಿ, ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮಾತು ಅಥವಾ ಸಂವಹನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಅವರ ಜೀವನವನ್ನು ಸುಗಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾನವರು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸುಖವನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾರೆ. ದೇವತೆಗಳು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಮೋಕ್ಷವು ಪುನರ್ಜನ್ಮದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕವು ಜೀವನದ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಬಯಕೆಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಜೀವಿಯು ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವ ಮತ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಭಿನ್ನ ಬಯಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 05-18