Chapter 5 · Verse 21
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
नराणां नापितो धूर्तः पक्षिणां चैव वायसः । चतुष्पादं शृगालस्तु स्त्रीणां धूर्ता च मालिनी
Transliteration
narāṇāṃ nāpito dhūrtaḥ pakṣiṇāṃ caiva vāyasaḥ | catuṣpādaṃ śṛgālastu strīṇāṃ dhūrtā ca mālinī
Translation
మనుషులలో నాపితుడు మోసగాడు, పక్షులలో వాయసుడు మోసగాడు. నాలుగు పాదాల జంతువులలో శృగాళుడు మోసగాడు, మహిళలలో మాలిని మోసగాడు.
Literal meaning: మనుషులలో నాపితుడు మోసగాడు, పక్షులలో వాయసుడు మోసగాడు. నాలుగు పాదాల జంతువులలో శృగాళుడు మోసగాడు, మహిళలలో మాలిని మోసగాడు.
Explanation
మోసగాళ్ళు వివిధ జాతులలో ఉంటారు.
ఈ శ్లోకంలో చాణక్యుడు మోసగాళ్ళను వివిధ జాతులలో ఎలా వర్గీకరించారో చూపిస్తున్నారు. మనుషులలో నాపితుడు అంటే నాపితులు (తండ్రులు) కూడా మోసగాళ్ళుగా ఉంటారు. పక్షులలో వాయసుడు అంటే పక్షులలో కూడా మోసగాళ్ళు ఉంటారు. నాలుగు పాదాల జంతువులలో శృగాళుడు అంటే కుక్కలు, పిల్లులు వంటి నాలుగు పాదాల జంతువులలో కూడా మోసగాళ్ళు ఉంటారు. మహిళలలో మాలిని అంటే మహిళలలో కూడా మోసగాళ్ళు ఉంటారు. ఈ విధంగా, చాణక్యుడు వివిధ జాతులలో మోసగాళ్ళు ఉన్నారని తెలియజేస్తున్నారు, ఇది మన సమాజంలో కూడా నిజం. మోసగాళ్ళు ఎక్కడ ఉన్నా, వారు తమ స్వార్థం కోసం ఇతరులను మోసం చేయడానికి సిద్ధంగా ఉంటారు.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 05-21