Chapter 5 · Verse 6
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
मूर्खाणां पण्डिता द्वेष्या अधनानां महाधनाः । परांगना कुलस्त्रीणां सुभगानां च दुर्भगाः
Transliteration
mūrkhāṇāṃ paṇḍitā dveṣyā adhanānāṃ mahādhanāḥ | parāṃganā kulastrīṇāṃ subhagānāṃ ca durbhagāḥ
Translation
ಮೂರ್ಖರ ಪಂಡಿತರು ಶತ್ರುಗಳು, ಬಡವರ ಮಹಾಧನರು; ಪರಾಂಗನಗಳು, ಕುಲಸ್ತ್ರೀಯರು, ಸುಭಗರು ದುರ್ಭಗರು.
Literal meaning: ಮೂರ್ಖರ ಪಂಡಿತರು ಶತ್ರುಗಳು, ಬಡವರ ಮಹಾಧನರು; ಪರಾಂಗನಗಳು, ಕುಲಸ್ತ್ರೀಯರು, ಸುಭಗರು ದುರ್ಭಗರು.
Explanation
ಮೂರ್ಖರು ಪಂಡಿತರಾಗಿರುವಾಗ ಶತ್ರುಗಳಂತೆ, ಬಡವರು ಮಹಾಧನರಾಗುವಾಗ ದುಃಖಕರವಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಚಾಣಕ್ಯರು ಮೂರ್ಖರ ಪಂಡಿತರು, ಬಡವರ ಮಹಾಧನರು, ಪರಾಂಗನಗಳು, ಕುಲಸ್ತ್ರೀಯರು ಮತ್ತು ಸುಭಗರು ದುರ್ಭಗರಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೂರ್ಖರ ಪಂಡಿತರು ತಮ್ಮ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಶತ್ರುಗಳಂತೆ ಆಗುತ್ತಾರೆ. ಬಡವರು ತಮ್ಮ ಬಡತನವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಅವರು ತಮ್ಮನ್ನು ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಹಣವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಪರಾಂಗನಗಳು ಮತ್ತು ಕುಲಸ್ತ್ರೀಯರು ತಮ್ಮ ಸುಂದರತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ದುರ್ಭಗರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶ್ಲೋಕವು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವ ದುಃಖವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 05-06