Chapter 14 · Verse 20
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
गुणान् एतान् अतीत्य त्रीन् देही देहसमुद्भवान् । जन्ममृत्युजरादुःखैर् विमुक्तोमृतम् अश्नुते
Transliteration
guṇān etān atītya trīn dehī dehasamudbhavān | janmamṛtyujarāduḥkhair vimuktomṛtam aśnute
Translation
या गुणांना पार करून, देही देहसमुद्भवांवर मात करून, जन्म, मृत्यू, जरा आणि दुःख यांपासून मुक्त झाल्यावर, तो अमृत प्राप्त करतो.
Literal meaning: या गुणांना पार करून, देहधारी देहाच्या उत्पत्तीतून, जन्म, मृत्यू, जरा आणि दुःख यांपासून मुक्त झाल्यावर, तो अमृत प्राप्त करतो.
Explanation
गुणांचा पार करून, जन्म-मृत्यू आणि दुःखांपासून मुक्त होणे म्हणजे अमृत प्राप्त करणे.
या श्लोकात भगवान श्रीकृष्णाने सांगितले आहे की, जेव्हा मनुष्य तिन्ही गुणांवर (सत्त्व, रजस, तमस) मात करतो आणि देहाच्या सीमांमधून बाहेर पडतो, तेव्हा तो जन्म, मृत्यू, जरा आणि दुःख यांपासून मुक्त होतो. या मुक्ततेच्या स्थितीत तो अमृत म्हणजेच शाश्वत आनंद प्राप्त करतो. हे दर्शवते की, आत्मज्ञान आणि आत्मा यांच्या स्वरूपाची ओळख करून घेणे हेच खरे उद्दिष्ट आहे. देहाच्या बंधनांपासून मुक्त होणे म्हणजेच आत्मा आपल्या शुद्ध स्वरूपात परत येतो, जे अमृतासमान आहे.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 14 v 20