Chapter 15 · Verse 5
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
निर्मानमोहा जितसङ्गदोषा । अध्यात्मनित्या विनिवृत्तकामाः । द्वन्द्वैर् विमुक्ताः सुखदुःखसंज्ञैः । गच्छ्हन्त्य् अमूढाः पदम् अव्ययं तत्
Transliteration
nirmānamohā jitasaṅgadoṣā | adhyātmanityā vinivṛttakāmāḥ | dvandvair vimuktāḥ sukhaduḥkhasaṃjñaiḥ | gacchhanty amūḍhāḥ padam avyayaṃ tat
Translation
നിർമ്മാണമോഹം ജയിച്ച സങ്കല്പദോഷങ്ങൾ ഇല്ലാത്തവർ, ആത്മീയമായ നിത്യവാസം ആഗ്രഹങ്ങളെ വിട്ടുവിട്ടവർ, ദ്വന്ദങ്ങളാൽ മോചിതരായവർ, സന്തോഷ-ദുഃഖങ്ങളെന്ന പേരുകൾക്കു പുറത്ത്, അവിഭജ്യമായ ആ സ്ഥാനം കൈവരിക്കുന്നു.
Literal meaning: നിർമ്മാണമോഹം ജയിച്ച, സങ്കല്പദോഷങ്ങൾ ഇല്ലാത്ത, ആത്മീയമായ നിത്യവാസം ആഗ്രഹങ്ങളെ വിട്ടുവിട്ട, ദ്വന്ദങ്ങളാൽ മോചിതരായ, സന്തോഷ-ദുഃഖങ്ങളെന്ന പേരുകൾക്കു പുറത്ത്, അവിഭജ്യമായ ആ സ്ഥാനം കൈവരിക്കുന്നു.
Explanation
ആത്മീയമായ നിത്യവാസം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ, സന്തോഷ-ദുഃഖങ്ങൾക്കു പുറത്ത്, അവിഭജ്യമായ സ്ഥാനം കൈവരിക്കുന്നു.
ഭഗവദ് ഗീതയുടെ ഈ ശ്ലോകം, ആത്മീയമായ ഉന്നതത്വത്തിലേക്ക് എത്താൻ വേണ്ടിയുള്ള ചില പ്രധാന ഗുണങ്ങളെ വിശദീകരിക്കുന്നു. 'നിർമ്മാണമോഹം ജയിച്ച' എന്നത്, ഭ്രമങ്ങളെയും വ്യാജമായ ആഗ്രഹങ്ങളെയും മറികടക്കാൻ കഴിയുന്നവരെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. 'ജിതസങ്കല്പദോഷ' എന്നത്, അനാവശ്യമായ ബന്ധങ്ങൾ, ആഗ്രഹങ്ങൾ എന്നിവയെ നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിവുള്ളവരെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 'ആത്മീയമായ നിത്യവാസം ആഗ്രഹങ്ങളെ വിട്ടുവിട്ടവർ' എന്നത്, ഭൗതിക ആഗ്രഹങ്ങൾക്കു പുറത്ത്, ആത്മീയമായ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നവരെയാണ്. 'ദ്വന്ദ്വങ്ങളാൽ മോചിതരായവർ' എന്നത്, സന്തോഷം-ദുഃഖം പോലുള്ള ദ്വന്ദങ്ങളെ മറികടക്കാൻ കഴിയുന്നവരെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഈ ഗുണങ്ങൾ ഉള്ളവർ, 'അവ്യയം' എന്ന അർത്ഥത്തിൽ, അവിഭജ്യമായ, ശാശ്വതമായ സ്ഥാനം കൈവരിക്കുന്നു.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 15 v 5