Chapter 2 · Verse 59
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
विषया विनिवर्तन्ते निराहारस्य देहिनः । रसवर्जं रसोप्य् अस्य परं दृष्ट्वा निवर्तते
Transliteration
viṣayā vinivartante nirāhārasya dehinaḥ | rasavarjaṃ rasopy asya paraṃ dṛṣṭvā nivartate
Translation
വിഷയങ്ങൾ നിരാഹാരിയായ ദേഹിയുടെ മുമ്പിൽ നിന്നു വിട്ടുപോകുന്നു. രസവരജ്ജം, ഈ രസത്തിന്റെ പരമാവധി കാണുമ്പോൾ, അവൻ തിരിച്ചുപോകുന്നു.
Literal meaning: വിഷയങ്ങൾ (sense objects) നിരാഹാരിയായ (of one who has renounced food) ദേഹിയുടെ (of the embodied being) മുമ്പിൽ നിന്നു (from before) വിട്ടുപോകുന്നു (withdraw). രസവരജ്ജം (the one who has renounced pleasure), ഈ രസത്തിന്റെ (of this pleasure) പരമാവധി (the ultimate) കാണുമ്പോൾ (when he sees), അവൻ (he) തിരിച്ചുപോകുന്നു (withdraws).
Explanation
ദേഹത്തിന്റെ ആഹാരമില്ലാത്തവൻ വിഷയങ്ങളെ വിട്ടുപോകുന്നു; എന്നാൽ, രസത്തെ മറികടന്നപ്പോൾ, അവൻ അതിന്റെ പരമാവധി കാണുന്നു.
ഈ ശ്ലോകത്തിൽ, ഭഗവദ് ഗീതയിൽ, ദേഹത്തിന്റെ ആഹാരമില്ലാത്തവൻ (നിരാഹാരൻ) വിഷയങ്ങളെ വിട്ടുപോകുന്നതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു. ദേഹത്തിന്റെ ആഹാരം, അതായത്, ഇഷ്ടങ്ങൾ, ആഗ്രഹങ്ങൾ, അനുഭവങ്ങൾ എന്നിവയെ കുറിച്ചാണ് ഇവിടെ പറയുന്നത്. ഈ വിഷയങ്ങൾ, ദേഹത്തിന്റെയും മനസ്സിന്റെയും ആകർഷണങ്ങൾ, നിരാഹാരനായ വ്യക്തിക്ക് വിട്ടുപോകുന്നു. എന്നാൽ, രസത്തെ മറികടന്നപ്പോൾ, അവൻ അതിന്റെ പരമാവധി കാണുന്നു, അതായത്, ആത്മാവിന്റെ സത്യമായ അനുഭവം നേടുന്നു. ഈ സന്ദർഭത്തിൽ, ആത്മാവിന്റെ പരമാവധി കാണുന്നത്, ആത്മാവിന്റെ സത്യമായ സ്വഭാവത്തെ തിരിച്ചറിയുന്നതിന്റെ സൂചനയാണ്.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 2 v 59