Chapter 6 · Verse 24
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
सङ्कल्पप्रभवान् कामांस् त्यक्त्वा सर्वान् अशेषतः । मनसैवेन्द्रियग्रामं विनियम्य समन्ततः
Transliteration
saṅkalpaprabhavān kāmāṃs tyaktvā sarvān aśeṣataḥ | manasaivendriyagrāmaṃ viniyamya samantataḥ
Translation
संकल्पप्रभव असलेल्या सर्व इच्छांना पूर्णपणे त्यागून, मनानेच इंद्रियांच्या समूहाचे नियंत्रण सर्वत्र करा.
Literal meaning: संकल्पाच्या प्रभावाने उत्पन्न झालेल्या सर्व इच्छांना त्यागून, मनानेच इंद्रियांच्या समूहाचे सर्वत्र नियंत्रण करा.
Explanation
इच्छा आणि इंद्रियांचे नियंत्रण साधा.
या श्लोकात भगवद गीतेतील एक महत्त्वाचा संदेश दिला आहे. संकल्पप्रभव म्हणजे इच्छांच्या उत्पत्तीचा स्रोत. या श्लोकात सांगितले आहे की, सर्व इच्छांना पूर्णपणे त्यागून, मनाने इंद्रियांचे नियंत्रण करणे आवश्यक आहे. याचा अर्थ असा आहे की, आपल्या इच्छांवर नियंत्रण ठेवणे आणि मनाच्या माध्यमातून इंद्रियांचे नियंत्रण साधणे हे आत्मशुद्धी आणि ध्यान साधनेच्या प्रक्रियेत अत्यंत महत्त्वाचे आहे. जेव्हा आपण आपल्या इच्छांना त्यागतो, तेव्हा आपण मनाच्या शांतीसाठी आणि आत्मज्ञानाच्या मार्गावर पुढे जातो.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 6 v 24