Chapter 7 · Verse 4
Traditional; part of the Mahābhārata
Sanskrit
भूमिर् आपोनलो वायुः खं मनो बुद्धिर् एव च । अहंकार इतीयं मे भिन्ना प्रकृतिर् अष्टधा
Transliteration
bhūmir āponalo vāyuḥ khaṃ mano buddhir eva ca | ahaṃkāra itīyaṃ me bhinnā prakṛtir aṣṭadhā
Translation
భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, బుద్ధి మరియు అహంకారం - ఇవన్నీ నా భిన్నమైన ఎనిమిది ప్రకృతులు.
Literal meaning: భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, బుద్ధి మరియు అహంకారం - ఇవన్నీ నా భిన్నమైన ఎనిమిది ప్రకృతులు.
Explanation
భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, బుద్ధి మరియు అహంకారం - ఇవన్నీ దేవుని ఎనిమిది ప్రకృతులు.
ఈ శ్లోకంలో భగవాన్ కృష్ణ తన సృష్టిలోని ఎనిమిది ముఖ్యమైన అంశాలను వివరించారు. భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం, మనస్సు, బుద్ధి మరియు అహంకారం ఇవన్నీ ఆయన సృష్టిలో భాగమని చెప్పారు. ఈ ప్రకృతులు భౌతిక మరియు ఆధ్యాత్మిక ప్రపంచానికి సంబంధించినవి. భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం వంటి భౌతిక అంశాలు మన చుట్టూ ఉన్న ప్రపంచాన్ని ఏర్పరుస్తాయి. అలాగే, మనస్సు, బుద్ధి మరియు అహంకారం వంటి ఆధ్యాత్మిక అంశాలు మన ఆలోచనలు, భావనలు మరియు వ్యక్తిత్వాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి. ఈ ఎనిమిది ప్రకృతులు కలిసి జీవనాన్ని మరియు ప్రకృతిని రూపొందిస్తాయి. ఈ శ్లోకం ద్వారా భగవాన్ కృష్ణ మనకు ఈ ప్రకృతుల ప్రాముఖ్యతను, వాటి పరస్పర సంబంధాన్ని తెలియజేస్తున్నారు.
Source edition (provenance)
gretil:bhagvg_u.htm (BORI-based MBh 6.23); transliteration: GRETIL UTF-8→IAST; devanagari: IAST→Devanagari (build); ch 7 v 4