Chapter 13 · Verse 10
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
धर्मार्थकाममोक्षाणां यस्यैकोऽपि न विद्यते । अजागलस्तनस्येव तस्य जन्म निरर्थकम्
Transliteration
dharmārthakāmamokṣāṇāṃ yasyaiko'pi na vidyate | ajāgalastanasyeva tasya janma nirarthakam
Translation
धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष यांपैकी एकही वस्तू ज्याच्यात नाही, त्याचे जन्म निरर्थक आहे, जसे अजागलाच्या स्तनात दूध नसते.
Literal meaning: धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष यांपैकी एकही वस्तू ज्याच्यात नाही, त्याचे जन्म निरर्थक आहे, जसे अजागलाच्या स्तनात दूध नसते.
Explanation
धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष यांपैकी एकही गोष्ट नसलेल्या व्यक्तीचे जीवन निरर्थक आहे.
या श्लोकात चाणक्य स्पष्ट करतात की जीवनात धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष या चार प्रमुख गोष्टींचा समावेश असावा लागतो. जर या चार पैकी एकही गोष्ट व्यक्तीच्या जीवनात नसेल, तर त्याचे जीवन निरर्थक आहे. अजागलाच्या स्तनात दूध नसल्यासारखे, त्याच्या जन्माला काहीही अर्थ नाही. याचा अर्थ असा की, जीवनात काही मूल्ये आणि उद्दिष्टे असणे आवश्यक आहे, अन्यथा जीवनाचा काही उपयोग नाही.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 13-10