Chapter 16 · Verse 17
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
वरं प्राणपरित्यागो मानभङ्गेन जीवनात् । प्राणत्यागे क्षणं दुःखं मानभङ्गे दिने दिने
Transliteration
varaṃ prāṇaparityāgo mānabhaṅgena jīvanāt | prāṇatyāge kṣaṇaṃ duḥkhaṃ mānabhaṅge dine dine
Translation
ప్రాణాన్ని వదిలించడం కంటే, గౌరవం పోవడం కంటే మంచిది. ప్రాణాన్ని వదిలించుకోవడంలో క్షణిక దు:ఖం ఉంది, కానీ గౌరవం పోవడం ప్రతి రోజూ దు:ఖం.
Literal meaning: ప్రాణాన్ని వదిలించడం గౌరవం పోవడం కంటే మంచిది. ప్రాణాన్ని వదిలించుకోవడంలో క్షణిక దు:ఖం ఉంది, గౌరవం పోవడం ప్రతి రోజూ దు:ఖం.
Explanation
గౌరవం పోవడం కంటే ప్రాణాన్ని వదిలించడం మంచిది.
ఈ శ్లోకంలో చాణక్యుడు మనకు గౌరవం మరియు ప్రాణం మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని వివరించారు. ప్రాణాన్ని వదిలించడం క్షణిక దు:ఖాన్ని కలిగిస్తుంది, కానీ గౌరవం పోవడం అనేది ప్రతి రోజూ మనకు బాధ కలిగిస్తుంది. అంటే, మన గౌరవం పోయినప్పుడు, అది మన ఆత్మాభిమానాన్ని దెబ్బతీస్తుంది మరియు మన జీవితాన్ని కష్టంగా మారుస్తుంది. గౌరవం మన వ్యక్తిత్వానికి, మన సామాజిక స్థితికి చాలా ముఖ్యమైనది. కాబట్టి, ప్రాణాన్ని వదిలించడం కంటే, గౌరవాన్ని కాపాడుకోవడం చాలా ముఖ్యం అని చాణక్యుడు సూచిస్తున్నారు.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 16-15; relabelled duplicate key; relabelled duplicate key