Chapter 17 · Verse 12
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
दानेन पाणिर्न तु कङ्कणेन स्नानेन शुद्धिर्न तु चन्दनेन । मानेन तृप्तिर्न तु भोजनेन ज्ञानेन मुक्तिर्न तु मुण्डनेन
Transliteration
dānena pāṇirna tu kaṅkaṇena snānena śuddhirna tu candanena | mānena tṛptirna tu bhojanena jñānena muktirna tu muṇḍanena
Translation
ദാനത്താൽ കൈയില്ല, കങ്കണത്താൽ ശുദ്ധിയില്ല, സ്നാനത്താൽ ശുദ്ധിയില്ല, ചന്ദനത്താൽ ശുദ്ധിയില്ല. മാനത്താൽ തൃപ്തിയില്ല, ഭക്ഷണത്താൽ തൃപ്തിയില്ല, ജ്ഞാനത്താൽ മോക്ഷമില്ല, മുണ്ടനത്താൽ മോക്ഷമില്ല.
Literal meaning: ദാനത്താൽ കൈയില്ല, കങ്കണത്താൽ ശുദ്ധിയില്ല, സ്നാനത്താൽ ശുദ്ധിയില്ല, ചന്ദനത്താൽ ശുദ്ധിയില്ല. മാനത്താൽ തൃപ്തിയില്ല, ഭക്ഷണത്താൽ തൃപ്തിയില്ല, ജ്ഞാനത്താൽ മോക്ഷമില്ല, മുണ്ടനത്താൽ മോക്ഷമില്ല.
Explanation
ദാനം, സ്നാനം, മാനം, ജ്ഞാനം എന്നിവയിലൂടെ ലഭിക്കുന്നതല്ല; യഥാർത്ഥ ശുദ്ധി, തൃപ്തി, മോക്ഷം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് പഠിക്കണം.
ഈ ശ്ലോകം മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിലെ വിവിധതരം അനുഭവങ്ങൾക്കുള്ള സത്യമായ അവബോധം നൽകുന്നു. ദാനം, സ്നാനം, കങ്കണം, ചന്ദനം, മാനം, ഭക്ഷണം, ജ്ഞാനം, മുണ്ടനം എന്നിവയെല്ലാം ജീവിതത്തിലെ പ്രധാന ഘടകങ്ങൾ ആണെങ്കിലും, ഇവയിലൂടെ യഥാർത്ഥമായ ശുദ്ധി, തൃപ്തി, മോക്ഷം എന്നിവ നേടാൻ സാധിക്കില്ല. ഈ വാക്കുകൾ നമ്മെ ബോധവത്കരിക്കുന്നു, യഥാർത്ഥ സമാധാനവും സന്തോഷവും നേടാൻ, ആന്തരികമായ പരിശുദ്ധിയും അറിവും ആവശ്യമാണ്. അതായത്, പുറംഭാഗത്തെ ക്രിയകൾക്ക് മാത്രമല്ല, ആന്തരികമായ വളർച്ചക്കും പ്രാധാന്യം നൽകണം.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 17-12