Chapter 17 · Verse 16
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
यदि रामा यदि च रमा यदि तनयो विनयगुणोपेतः । तनये तनयोत्पत्तिः सुरवरनगरे किमाधिक्यम्
Transliteration
yadi rāmā yadi ca ramā yadi tanayo vinayaguṇopetaḥ | tanaye tanayotpattiḥ suravaranagare kimādhikyam
Translation
जर राम असेल, जर रमा असेल, जर त्यांचा पुत्र विनय गुणांनी युक्त असेल, तर त्या पुत्राची उत्पत्ती सुरांच्या श्रेष्ठ नगरात काय विशेष आहे?
Literal meaning: जर राम असेल, जर रमा असेल, जर त्यांचा पुत्र विनय गुणांनी युक्त असेल, तर त्या पुत्राची उत्पत्ती सुरांच्या श्रेष्ठ नगरात काय अधिक आहे?
Explanation
सर्वश्रेष्ठ गुण असलेल्या व्यक्तींच्या संतानाची महत्त्वाची उत्पत्ती नाही.
या श्लोकात चाणक्य म्हणतात की, जर राम आणि रमा हे दोन्ही महान व्यक्ती असतील आणि त्यांचा पुत्र विनय गुणांनी युक्त असेल, तर त्या पुत्राची उत्पत्ती म्हणजेच त्याचा जन्म सुरांच्या श्रेष्ठ नगरात काही विशेष नाही. याचा अर्थ असा आहे की, व्यक्तीच्या गुणधर्मांपेक्षा त्याच्या वंशाचा किंवा जन्माचा महत्त्व कमी आहे. हे दर्शवते की, व्यक्तीच्या गुण, शिक्षण आणि आचारधर्माचे महत्त्व अधिक आहे, कारण त्याच्यामुळेच तो समाजात एक आदर्श व्यक्ती बनतो.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 17-16