Chapter 4 · Verse 16
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
त्यजेद्धर्मं दयाहीनं विद्याहीनं गुरुं त्यजेत् । त्यजेत्क्रोधमुखीं भार्यां निःस्नेहान्बान्धवांस्त्यजेत्
Transliteration
tyajeddharmaṃ dayāhīnaṃ vidyāhīnaṃ guruṃ tyajet | tyajetkrodhamukhīṃ bhāryāṃ niḥsnehānbāndhavāṃstyajet
Translation
धर्म, दया नसलेला, ज्ञान नसलेला गुरु यांना सोडावे. क्रोधाने भरलेली पत्नी आणि निस्वार्थ नसलेले नातेवाईक यांनाही सोडावे.
Literal meaning: धर्म, दया नसलेला, ज्ञान नसलेला गुरु यांना सोडावा. क्रोधाने भरलेली पत्नी आणि निस्वार्थ नसलेले नातेवाईक यांना सोडावे.
Explanation
धर्म, दया आणि ज्ञान नसलेल्या गुरु, क्रोधी पत्नी आणि निस्वार्थ नसलेल्या नातेवाईकांना सोडावे.
या श्लोकात चाणक्यांनी सांगितले आहे की, जीवनात काही गोष्टींचा त्याग करणे आवश्यक आहे. धर्म, दया आणि ज्ञान नसलेले गुरु म्हणजेच असे शिक्षक जे आपल्या विद्यार्थ्यांना योग्य मार्ग दाखवू शकत नाहीत. अशा गुरुंचा त्याग करणे योग्य आहे. याशिवाय, क्रोधाने भरलेली पत्नी आणि निस्वार्थ नसलेले नातेवाईक यांनाही सोडावे लागते. याचा अर्थ असा आहे की, जेव्हा आपले संबंध किंवा सहवास आपल्याला नकारात्मकतेकडे नेतात, तेव्हा त्यांचा त्याग करणे आवश्यक आहे. जीवनात सकारात्मकता आणि प्रगतीसाठी हे महत्त्वाचे आहे.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 04-16