Chapter 4 · Verse 16
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
त्यजेद्धर्मं दयाहीनं विद्याहीनं गुरुं त्यजेत् । त्यजेत्क्रोधमुखीं भार्यां निःस्नेहान्बान्धवांस्त्यजेत्
Transliteration
tyajeddharmaṃ dayāhīnaṃ vidyāhīnaṃ guruṃ tyajet | tyajetkrodhamukhīṃ bhāryāṃ niḥsnehānbāndhavāṃstyajet
Translation
ధర్మాన్ని, దయ లేని, విద్య లేని గురువును వదలాలి. కోపం ఉన్న భార్యను, స్నేహం లేని బంధువులను వదలాలి.
Literal meaning: ధర్మం, దయ లేని, విద్య లేని గురువును వదలాలి. కోపం ఉన్న భార్యను, స్నేహం లేని బంధువులను వదలాలి.
Explanation
ధర్మం, దయ, విద్య లేని గురువును, కోపం ఉన్న భార్యను, స్నేహం లేని బంధువులను వదలాలి.
ఈ శ్లోకంలో చాణక్యుడు మనకు కొన్ని ముఖ్యమైన విషయాలను బోధిస్తున్నారు. ధర్మం, దయ మరియు విద్య లేని గురువును వదలడం అనేది మనకు అవసరమైన మార్గదర్శకత్వాన్ని అందించదు. గురువు మనకు మంచి మార్గాన్ని చూపించాలి, కానీ ఆయన దయ లేకపోతే, ఆయన విద్య కూడా లేకపోతే, ఆయనను వదలడం మంచిది. అలాగే, కోపం ఉన్న భార్యను మరియు స్నేహం లేని బంధువులను వదలడం కూడా అవసరం. ఈ శ్లోకం ద్వారా చాణక్యుడు మనకు సూచిస్తున్నది, మన చుట్టూ ఉన్న వ్యక్తుల వ్యక్తిత్వం మరియు మనకు అందించే మద్దతు ఎంత ముఖ్యమో. మనం మంచి సంబంధాలను కాపాడుకోవాలి, కానీ అవి మనకు నష్టం కలిగిస్తే, వాటిని వదలడం మంచిది.
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 04-16