Chapter 9 · Verse 12
Attributed to Chanakya (Kautilya)
Sanskrit
स्वहस्तग्रथिता माला स्वहस्तघृष्टचन्दनम् । स्वहस्तलिखितं स्तोत्रं शक्रस्यापि श्रियं हरेत्
Transliteration
svahastagrathitā mālā svahastaghṛṣṭacandanam | svahastalikhitaṃ stotraṃ śakrasyāpi śriyaṃ haret
Translation
अपने हाथ से लिखी हुई माला, अपने हाथ से रगड़ा हुआ चंदन। अपने हाथ से लिखा हुआ स्तोत्र, इंद्र की भी समृद्धि को हरण कर सकता है।
Literal meaning: अपने हाथ से ग्रथित माला, अपने हाथ से घिसा हुआ चंदन। अपने हाथ से लिखा हुआ स्तोत्र, इंद्र की भी समृद्धि को हरण कर सकता है।
Explanation
अपने द्वारा किए गए कार्यों का महत्व।
इस श्लोक में यह बताया गया है कि जो भी कार्य हम अपने हाथों से करते हैं, उसका महत्व और प्रभाव बहुत अधिक होता है। जैसे कि एक माला जो हमने अपने हाथ से बनाई है, या चंदन जिसे हमने अपने हाथ से रगड़ा है, वे सभी चीजें विशेष होती हैं। इसी तरह, जब हम अपने हाथों से कोई स्तोत्र लिखते हैं, तो वह इंद्र जैसे महान व्यक्तित्व की समृद्धि को भी प्रभावित कर सकता है। यह श्लोक हमें यह सिखाता है कि मेहनत और व्यक्तिगत प्रयास से किए गए कार्यों का फल हमेशा सकारात्मक होता है।
Source edition (provenance)
sanskritdocuments:chANakyanItisort; transliteration: Sunder Hattangadi (ITRANS→IAST); label 09-12